26 désanm 2011
Bann kart blé i shof. Bann karné shèk i pèrd fèy an fèy. L’ero i grinn dann tiroir-kès. Demoun i fé la fète ! kado li ! Manzé-li ! Linz la mark li ! Nana avan Noèl, Noèl, apré Noèl ! Dann in somènn zour-d-l’an. Pétar i donn lo grin ! Donk la poin la kriz alor ?Antansyon, moin lé pa kont la fète. Moin sré mèm pou la fète. Akoz ? Pars la fète i fé marsh l’ékonomi : i fo produi bann marshandiz-la, i fo transport sa, i fo mète sa dann komèrs, sa i done travay, déssèrtin i pèy l’inpo. Lé bon pou sa mèm : bann konsomatèr i artrouv zot kont, bann profésyonèl galman, épi ossi bann z’administrasyon. Dos !
In gro rogré kant mèm. Lé shoz lé pa parèy suivan lo ka, ou lo péi lé dévlopé, ou sinonsa li lé sou-dévlopé. Lé pa parèy si ou lé dann in péi nana son déstin dann son min é li amène lé shoz konm k’i fo, é si ou lé dann in péi lé mal-dévlopé, lé mal-dékolonyalizé. Pars si ou i fé lo kont, i apèrsoi dann in péi dévlopé kan nana i gran péryod la fète lékonomi i profite bien, mèm tré bien. Kan lo péi sé in domi-koloni, li profite pa bien pou vréman é malérèzman, pou nou, ni tonm dann dézyèm katégori, é toultan ké ni trap arpa lo dévlopman sar konmsa…
In ot rogré ossi, sé kan ou i viv dann in péi in pé nana lo moiyin konm k’i fo, pétète plis ki an-fo, é la moityé la popilasyon na poin lo moiyin, vi k’ zot lé dossou lo sèy povrété. Pou lo promyé katégori, donk sinkant pour san la popilasyon, lé shoz i roul ron… i pé di sa konmsa ! Mé pou l’ot katégori, donk lo dézyèm moityé la popilasyon, la fète zordi sé difikilté pou domin. Pars nana la fète biensir, épi nana l’apré ! Mi lès azot fé travay zot tète la-dsi.
Justin
© Copyright 5 mai 1944-2012 Témoignages | Tous droits réservés.
Reproduction, even partial, of the contents of pages on this site without prior consent is strictly prohibited (short citations are permitted by French law for comments and criticism, as they are strictly concurrent, and are specified the original author and the Internet link to the source page).