Zot i koné lo komérarz z’éléksyon prézidansyèl la fine arkomans ankor. Primèr par isi ! Primèr par la-ba ! Primèr l’ot koté ! Radyo pèrkal i anparl de sa é sé l’èr k’in bonpé rényoné i déguiz azot an politolog. Dizon lé konm fotbal : tout bann z’amatèr lo balon ron i dovien séléksyonèr é pa solman pou bann z’ékip La Rényon, mé séléksyonèr bann z’ékip La Frans é mèm dann d’ot l’androi. I fo mète intèl ! I fo tir intèl ! L’antrénèr la pa bon ! L’arbit lé volèr ! Boudikont nout tout i pans ni koné in n’afèr, alé oir ni koné pa tro gran-shoz pou vréman vi ké koméla, i blablate an piblik, mé i règ la késtyon dann bann kabiné sogrète…

Ni koné pa pou vréman, mé tardra viendra, lo bann konsékans sar pou nou osi. Konm i di souvan, ou okip pa la politik, mé la politik i okip aou. Solman oila, konm di lo kont, koman ou i sava shoizi kèl sos i sava manz aou. Pou kosa mi di sa ? Pars dopi kék z’ané moin lé blijé romarké lé shoz i shanj pa pou vréman dann l’outre-mèr, donk i shanj pa vréman pou La Rényon. Lo bann voiyan o vèr, i rès o vèr é lo bann voiyan o rouz i rès o rouz : lo bann vré gagnan lé touzour lo mèm koté, é lo bann pèrdan i rès galman lo mèm koté.

I fo dir, si bann l’outre-mèr, konm lo bann rényoné té kapab koz in mèm voi, pétète lé shoz sré pa parèy. Pétète ké désèrtin problèm nora pi z’ète réglé. Kèl problèm ? Sirtou problèm nout dévlopman é sa la pa in n’afèr sinp, mé ni pé poz ali sinploman, sansa par in sinp romark é mon romark sé sak i suiv : Nou lé in bonpé a pansé ké nout dévlopman lé posib avèk sak nou nana é dann l’androi ni viv, mé nout dévlopman i fé pa. Alor ? Kosa ni fé ? Kontinyé konmsa sé bate nout tète dann mir. Donk I fo shanj manyèr ? Dakor alon shanj manyèr mé alon mète anou dakor po trouv lo nouvo manyèr k’i fo. alon mète anou dakor rantre nou !