Canne à sucre à La Réunion : il est temps de tout revoir
21 septembre, parSortir du système néocolonial de simple fournisseur des profits d’une société exogène
8 févrié 2014

Na biin lontan, dan in diskisyon, in moun la po kozé si in sitiasyon ou sa ou na dé adversèr ; i pé èt in patron ék son bann zouvrié. In pouvoir kelkonk fas zadministré. Dan in déba ék dé fors an prézans. In lit po ansort a ou dann difikilté, ou sak an fas, lobstak sé inn persone konm ou… lo moun té in fanm kréol mé èl té profésèr d fransé ! El té i di souvan : « pran lo minm zarm ke ladversèr… oua giny débat ék li pou fé antann out zargiman si ou lé a armégal ! »
Moin té i konpran pa tro sak él té i vé dir.
Moin lapré lir listwar bann zindiin Guatemala, Amérik santral. Zindiin lé la dépi plizir milié dané ; zéspaniol i ariv, koman i di « conquistadores ? » lépok Kristof Kolon. Bann kolonizatèr la, la tié, la volé, la violé, la spolié lo bann zindizèn, la pri zot térin, la di a zot artourn dan la montagn, arkomans défrisé po viv ! »
Pandan so tan, bann blan la, fine ariv métisé-konm nou kréol-mé ék sistèm politik kapitalis, fine organizé konm an Erop, ék larmé, zénéral, kapitèn, fizi, mitrayèt ; zot i koz éspaniol ! Lo zindiin dorizine lé éksploité po rékolt koton konm zésklav, pa péyé, pa nouri konm i fo.
Sé la ké dé zindiin i di « i fo fé in manièr po arèt sa » ; aprann léspaniol, konèt koman larmé an fas i fonksione po pièz a zot ék moyin natirèl ; ziskà dan la Bib, i trouv zidé révolisyonèr. Moïz la tir son pèp ésklav dépi lézip po aminn a zot an Israël !
Lènmi i koz fransé alon aprann fransé ; lénmi i koz alman alon aprann alman.
A nou si ni vé débat èk Madagaskar, alon aprann malgas. A koz mon zanfan i apran pa portigé lékol po li giny vizit Mozanbik !
Batayi a arm égal, nou va ganié !
Justin
Sortir du système néocolonial de simple fournisseur des profits d’une société exogène
Toute bann léktèr zoinal Témoignages lé sirman o kouran dsi litilité roplante bann pyé d’boi pou anpesh lo dérègloman klimatik. Sé in problèm gaz (…)
In kozman pou la rout
Le Président américain recevra bien son homologue chinois, le 24 septembre 2026, comme il l’avait exprimé, lors de sa visite en Chine, en mai (…)
La limite de +1,5 degré risque d’être dépassée
Rapport de la CRC sur le SDIS de La Réunion
Impact de la crise climatique mondiale dans notre pays
Projet de désindexation des pensions sur l’inflation
Forte houle : l’océan rappelle les limites du béton
2016-2026 : 10e anniversaire de la disparition de Paul Vergès.
Le monde a changé, et La Réunion ?
Le monde a changé, et La Réunion ?