Mésyé Robert lé bien kontan. L’Éta, la figir i asiz. Pou kosa ? Pars d’apré sak i di, l’Éta la pa pran bann mézir séryé pou diminyé lo risk rokin. Sa lé bien bon ! Mé boudikont, kèl mézir séryé i fo pran pou diminyé lo risk rokin ? Kisa i koné vréman sak i fo fèr ? Mi oi dann télé inn-dé kriyèr d’nuit apré di, i fo fé si, i fo fé la, mé so bann moun-la lé bien sir san pour san sak zot i di lé vré. Si zot lété lo préfé, kèl mézir zot nora pri, zot ? Mi sort lir dann in nouvèl konm de koi, la-ba Hawai, in rokin la manz lo bra in ga… donk la pa arienk La Rényon nana lo risk rokin.
Astèr in pé i di, isi La Rényon, lo risk rokin lé pli séryé ké dan la Kaliforni, ké dan l’Afrik di sid, ké dan l’Ostrali, étsétéra, étsétéra... Donk i fo konèt pou kosa, donk i fo fé in diagnostik in pé sir. Donk i fo bann z’om de syans i étidyé la késtyon, mèm i fo zot i fé èd azot par bann siantifik intèrnasyonal. Mésyé Préfé la fé in l’inpas la d’si ? Non, mi pans pa, li la solman romarké bann z’om de syans té pankor ariv trouv in bon rézilta. Alor, i fo li trouv in l’idé d’sou son shapo ? Sansa d’sou lo shapo bann moun i kriy zour é nuit d’si bann médya, sansa ankor dann koko Thierry Robert ? Lo konsèy d’Éta li mèm li na in bon solisyon li ? Mi pans pa, épi li soré pa dan son rol.
Sèl z’afèr lo konsèy la désid, i fo l’Éta i signal myé lo risk rokin. Myé signalé, sé koué ? Sé mèt z’afish partou é par proférans sak i dékouraj demoun rant dan lo. Mi oi bien in z’imaz an troi D, avèk in rokin d’in vilènté inkroiyab, é lo réstan mi évit dir pars lo moun té aksidanté épi zot famiy na lo droi èt réspékté... La pa bézoin afish l’aré konsèy d’Éta an gro lèt pars rokin i s’anfoutsa é lo moun i lir près pa... Donk, kosa i fo fèr ? Soi fé sak bann kriyèr d’nuit i domann k’i fé é atann ké lo z’afèr i foir, pou di, zot i oi bien té pa lo solisyon. Sa i pé fé sa ! La prèv, kan i di i fo prélèv katrovin-dis rokin, kisa lé sir an avoir in bon rézilta ? Pèrsone ! Moin na in p’ti l’idé é mi done sa an pasan mésyé Marx. Ala mon l’idé :
mésyé mon shèr Jean-Luc, ou i oi bien in pé l’apré rod lo pou dan out tèt initilman, konm i paré l’apré rod dan la tèt bann z’om de syans, épi d’ot ankor. Mi oi arienk in bon dovinèr pou tir aou la dan : nana in bonpé La Rényon, é si zot i trouv pa in bon solisyon, sé ké la solisyon lé introuvab. Na ankor la solisyon, kont sèt lam la mèr épi sot dédan... I ansèrv de riyin, mé lé myé ké pa fé ariyin.

 Justin