Mésyé, médam, la sosyété, mi sort lir in nouvèl mi koné pa si i fo ète kontan d’aprann, sansa si i fo nou lé tris d’antann in nouvèl konmsa. Zot i koné l’ONF (lofis nasyonal bann foré) : sé li ki okip la plipar bann foré La Rényon, sé li k’i okip tout bann rout foréstyèr.. Zot i koné glyphosate-in poizon danzérab néna in pé dann tout dézèrban. Bin ala lo nouvèl : i paré l’ONF i tiliz ar pi lo glyphosate isi La Rényon.
Glyphosate ! Sa i di azot kékshoz sa ?

Zot i pé alé dann bann gran sirfas é-sof si la fine tiré dann réyon-zot va oir bann dézèrban é si zot i lir bien lo létikète zot va oir marké an pti konm si la ont, « glyphosate » épi si zot néna la shans tonm dsi in vandèr i koné in pé lo tik tak, va dir azot produi-la i atak lo klorofil épi i tyé lo zèrb mèm pa dann in domi-zourné , in bon lkalité poizon konm zot i oi !
Mé avan li ariv dann gran sirfas la vèrs ali dopi l’aviyon dann bann foré vietnam konm défolyan konmsa bann solda révolisyonèr té i gingn pi éskiv bann bonbardman. Sa la pa anpèsh bann vietnammien gingn la guèr libérasyon é foute inn pil bann zamérikin épi zot bann valé, mé apré.. Lo konsékans de sa ziska zordi ankor : bann solda amérikin i gingn zanfan andikapé, bann moun vietnam galman i gingn parèye. Alor, arienk pou sa in rokonvèrsyon lo produi d’guèr sé in n’afèr bien éskandalé.

Zordi, in pé partou bann pèp i amenn in konba kont lo glyphosate é bann kapitalis i fé tout pou k’i inerdi pa produi-la, mé moin lé sir zot i koné sa. Konm l’ONF i koné sa é sé pou sa mi trouv sé in vré éskandal ké la ansèrv bann poizon-la dann nout péi. I paré sé an pti kantité mé sof si sé in n’afèr danzéré épi in n’afèr initil mi oi pa pou kosa i ansèrv ali. Solman di azot dan La frans i ansèrv ankor soisant dis èrbisid épi fonzisid dann bann foré kisoi piblik kisoi privé.
Alor, kansa in vré bone désizyon ? Kansa in vré épi bone désizyon I sava dann sans la santé d’moun épi la protéksyon la natir konm k’I fo ? i Fo atann i n vré éskandal i pète alor !