Canne à sucre à La Réunion : il est temps de tout revoir
21 septembre, parSortir du système néocolonial de simple fournisseur des profits d’une société exogène
La trète èk lésklavaz :
21 décembre 2010, par

Koméla, plizanplis, i antan in drol kozman déssi la trète bann moun l’Afrik. Sé par zot fote zot mèm si la fé la trète épi par la suite la fé zésklav avèk bann moun déporté. Zot i konpran, sa in manyèr dir bann blan l’Europ lé in pé résponsab, mé pa tro, é bann pli résponsab, sé bann z’Afrikin zot mèm. Sa sé in manyèr rofé listoir ! In manyèr, déssèrtin i apèl sa révizyonism.
Lésklav bann z’Amérindien
Pass pou lo nom i done in manyèr oir lé shoz konmsa ! Mé kan ou i lèss a konprann kékshoz, mi pans i fo sèy voir in pé pli loin ké out bout-né. In légzanp ? Kan bann z’Éspagnol l’ariv dann l’Amérik-di-Sid. La-ba l’avé in kantité z’Amérindien. Par la fors épi par la malis, zot la kapar lo péi, é promyé z’afèr zot la fé, sé fé travay bann z’Indien konm zésklav. Moin la pa tandi dir zot l’avé bézoin de moun té i donn azot l’idé-la. Aprésa, konm la popilasyon té i dékline par la maladi, lo travay tro dir, lo kou, delo-defeu..., zot la déside alé karsèr bann noir dann l’Afrik-dé-l’Ouest pou amène azot konm zésklav dann l’Amérik-di-Sid.
Komèrs trianguilèr
Zot i koné kossa i lé komèrs trianguilèr ? Sa la pa bann z’Afrikin la invante in n’afèr konmsa. Sa sé i n’afèr bann z’Éropéin la fé, rant l’Europ, l’Afrik-dé-l’Ouest épi l’Amérik-di-Sid. Arzoute èk sa, déssèrtin vil la fé zot rishèss la dsi. La pa bann z’Afrikin la gonf zot pla dann in n’afèr konmsa.
Avan di in n’afèr konm déssèrtin i prétan, é sa lé sifizan, mi pans, pou mète in poin final bann fo-vérité bann z’istorien révizyonist é pou di kisa i lé lo pli résponsab. La-dan, mi pans i fo poz la késtyon : "Kisa la bien anprofite lo krime ?".
Justin
Sortir du système néocolonial de simple fournisseur des profits d’une société exogène
Toute bann léktèr zoinal Témoignages lé sirman o kouran dsi litilité roplante bann pyé d’boi pou anpesh lo dérègloman klimatik. Sé in problèm gaz (…)
In kozman pou la rout
Le Président américain recevra bien son homologue chinois, le 24 septembre 2026, comme il l’avait exprimé, lors de sa visite en Chine, en mai (…)
La limite de +1,5 degré risque d’être dépassée
La limite de 1,5 degré de l’Accord de Paris bientôt franchie
Impact de la crise climatique mondiale dans notre pays
Projet de désindexation des pensions sur l’inflation
Forte houle : l’océan rappelle les limites du béton
2016-2026 : 10e anniversaire de la disparition de Paul Vergès.
Le monde a changé, et La Réunion ?
Le monde a changé, et La Réunion ?