Paul Vergès : Penseur et homme d’action
1er septembre, parPaul Vergès : 2016-2026
18 févrié, sanm

Mézami kan mwin la lir lo liv « L’affaire de l’esclave furcy » mwin téi domann dann fon mon kèr pou kossa bann furcy la azi la loi kont la famiye Joseph Lory pars in pé pliss sé in n’afèr té possib fé pschtt konm in fizé. La prèv kan l’afèr la déklanshé Lory la trouv Clémance dann la vil Sin-dni épi lo boug la di : « Si wi azi pa la loi, mi garanti aou done oute frèr son libèrté d’issi dézan é anpliss done ali kat mil fran ».I fo dir ossi li l’avé domann a pa pèye lo diznèf zanuité d’rotar par rapor la libèrassion Madeleine — afranshi dopi 1789 é zésklav ziska la mor l’ané 1815.
An fète Clémance l’avé rofléshi la propozission Joseph Lory. El lété tanté par luil tantan pou propozission-la. Dabor pars azir la loi sa i koute shèr épi Furcy, mète d’otèl shé Lory l’avé bon rolassion avèk la famiye. Mé Clémance téi kalkil konbien foi banna lavé fé lo marshan d’parol. Inn foi kan la rolizyèz l’avé promète ramenn Madeleine dan l’Inn apré son batème katolik épi èl la trouv èl té tro fatigué pou rotourn Chandernagor kan èl l’ariv Bourbon
In dézyèm foi madam Routier èl-mèm l’avé promète done Madeleine son liberté épi ramenn aèl dann l’ ! inn mé èl la pran pliské son tan pars sé arienk an 1789 èl la afranshi Madeleine mé san suite é kan lo momon téi vé la liberté pou son garsson lété toultan diskission épi dispite. Madeleine téi vé pa arien pou èl mé téi vé pa non pli son garsson i fash avèk la sossyété kolonyal.
Troizyèm kou d’mank parol sé par Lory li mèm kan li la fé in promèss zamé téni. Alor Clémance la di. Zot va azi la loi sirtou ké lo prokirèr épi son sibstiti lété so foi issi zot koté a zot mé zot té i gnor la forss la sossyété kolonyal avèk la fasson banna l’avé pou trike bann prossé. Zot i sava rann azot konte par zot mèm la sossyété kolonyal lété bien kapab dann la malonèteté.
A bon antandèr salu !
Justin
Paul Vergès : 2016-2026
Mézami mi rapèl lo tan demoune dsu la tèr l’avé pèr la guèr nikléèr i pète avèk la déstrikssion konplète bann sivilizassion. Pars dann tan-la (…)
In kozman pou la rout
Conséquence du sabotage depuis 2010 du plan d’autonomie énergétique de La Réunion
Réchauffement des océans
La casse sociale continue
180 litres d’eau par jour par personne : droit dans le mur
À La Réunion l’école est obligatoire et doit être gratuite
Recrutement de travailleurs des pays voisins pour couper la canne pendant plusieurs mois
Protection bénéficiant à un pilier du néocolonialisme français à La Réunion
Une catastrophe se prépare dans l’indifférence
Rapport de l’Inspection générale des finances