L’urgence de se mobiliser pour éviter la ruine des Réunionnais dans la mondialisation
12 juin, parAPE UE-Afoa : Après la clôture des négociations entre l’UE et les pays voisins
25 juillet 2012, par

Matant Zélida la ékrir Justin :
Mon shèr nové, mon spès salté, rouj-de-fon dovan l’éternité,
Si mi di aou moin lé kontan, ou va dir amoin pran konstan. Mé poitan, moin lé kontan pou d’vré. Vi koné, dsi la késtyonn lo kréol rényoné, mi shas pa avèk zot, bann rouj-de-fon. Moin la fine dir, é pli d’in kou, moin la fine dir sa la pa in n’afèr pou amontr l’ékol, étsétéra, étsétéra, la ké lo ra. Mi sar pa répèt mon mès ankor in kou. Pou kosa ? Pars zordi, in Kréol i pèz dan la vi piblik, vi k’li lé dépité, la parti ankor pli loin ké moin. Sanm pou moin, li la di nana dé kalité kréol : kréol lé-o é kréol lé-ba. Li pèrsonèl, li lé alèz blèz dann kréol lé-o. Mé kréol lé-ba li anparl pa, li di, pou li, sa sé konm la lang rus, é konm li di li-mèm, la lang bann rus, sa lé difisil. Kosa na d’myé ké sak li la di ? Tok ! Pran sa pou toi !
Justin la fé pou répons :
Mon vyé matant k’i koz touzour la boush rouvèr, si ou té i égzis pa, té i fo invant aou,
A bon ! Ou la antann in dépité La Rényon di in n’afèr konmsa ? Daoir li té i plézant ? Pars, moin pèrsonèl, moin la fine alé in pé partou dan La Rényon é na poin in plas demoun la pa konpri amoin, é moin la pa konpri d’moun. Donk pou moin, na in sèl lang kréol dan nout péi, é lang-la sé lo kréol rényoné, rokoni dan la Konstitisyon fransèz konm lang réjyonal. Biensir, toulmoun i koz pa partou parèy, épi konm di lo kont, i varyé in pé suivan l’androi, suivan la kiltir shak famiy. Arzout èk sa, konm sé in lang vivant, èl i viv. Bann lokitèr i invant, i aranz, i konplèt. Na arienk bann lang mor i bouz pi.
Astèr, na in n’afèr lé grav. Kan i di nana dé, troi, kat kalité kréol ou sinonsa lang kréol, ou i pé, san vouloir, kas par bout nout rényonèzté, sak nou l’apré konstrui zour apré zour. Nout rényonèzté, sé nout l’idantité, é si nou la poin l’idantité, kosa ni gingn fé ansanm san dispite, san batay, an solidarité. Mi arèt tèr-la, mé san obli dir : "Promyé zoutiy lo jéni in pèp, sé son lang !".
NB : Stendhal : « Le premier instrument du génie d’un peuple, c’est sa langue ». Mi pans pa Stendhal té dépité, mé li té solman inn an parmi bann pli gran ékrivèr (ou bien écrivin fransé). Lo moun la ékri “Le rouge et le noir” épi ankor d’ot roman bien gayar.
Justin
APE UE-Afoa : Après la clôture des négociations entre l’UE et les pays voisins
Mi koné pa kossa zot i panss kan zot lé an parmi. Mi oi bien zot i rogard lé z ‘inn épi lé zot. Mi oi bien tazantan sa i di azot kékshoz. Tète-la (…)
In kozman pou la rout
Malgré l’argent abondant transféré par la France : il manque plus de 50000 logements sociaux
Conseil communautaire du 10 juin 2026
Mobilisation de l’intersyndicale
Au lieu de reproduire la France, les Réunionnais devraient s’inspirer de Madagascar
Retour sur le séminaire organisé par la Section PCR de Saint-Denis
Conséquence de la crise et de la pénurie de logements sociaux
Condoléances du Parti Communiste Réunionnais
Face aux difficultés de trésorerie à cause des retards de paiement
À la veille de la manifestation organisée par des élus devant la préfecture