Landomin dann Témoignaz néna inn la mète an garde bann rényoné pou o moinss dë rézon : inn pars sé in fasson dévir lo do avèk noute lotonomi énèrzétik donk amar anou dann la dépandanss lindistri l’iraniom, dë pars santral nikléèr minyatirizé sansa non sa i poz problèm é bann zaponé i koné kékshoz avèk zot santral Fukushima in ra d’maré la fou kidsitète é zordi ankor é pou dé zané é dé zané zot sar tarodé avèk sa.

Dèrnyèrman zot la désside dévèrs lo kontaminé dann loséan passifik pti pé par pti pé ziska sépa konbien d’tan — si tèlman bann shinoi a zisterézon l’apré grogn avèk zot mèm si paré-t-il zot la gingn lotorizassion bann zinstanss nikléèr internassyonal. Alor mi panss bann kalédonien zot ossi zot i doi rofléshir é antouléka zot voizin ostralien é pi néozélandé va komanss rogarde azot torte si sa sé in n’afèr k’i ariv.

Mwin pèrsonèl mi konpran bien pou gouvèrnman franssé sa sé in moiyin pou anspèsh azot dann zot rolassion avèk zot voizin épi an aryèr plan i étoneré pa mwin l’apré rode lo pou avèk lo lante dan la tète bann shinoi — pars La Franss i suiv l’Amérik dann son politik l’agréssion konte la Shine mé nou na lo tan pou arvoir sa… Konm zot i konpran La Franss i konporte ali konm lo pti solda l’Amérik mèm si l’Amérik i jenn pa li pou anvoye bann fransé dingué pou in marshé d’soumarin.

Lé loin lo tan lo ministe zafèr zétranjèr franssé téi rédi avèk bann zamérikin laba l’ONU. Lé loin lo tan zénéral De Gaulle téi amenn in politik l’indépandanss nassyonal… Mèm si zordi lo monde la shanjé é l’Amérik i pé pi fèr sak li téi fé avan o bon tan l’inpèryalism Yankée mé bann dirizan la Franss i konpran pa lo mond i shanj sou zot pyé.

A bon antandèr, salu !

Justin