Un triple anniversaire de portée mondiale
18 juillet, par4 septembre 1996, 4 novembre 2016 et 12 novembre 2016
Zistwar Tikok, par Christian Fontaine… zistwar an kréol dann Témoignages -92-
1 octob 2025, sanm

Bann gramoun la fine repozé. Anfin, fason n’ parlé ! Pars i ropoz pa po vréman dan in péi fatigé ! Tikok, son koté, la bien révé, mé i fo oir, estèr son rèv koman i lé !…
Granmèr Tisia la rodrès dan son pliyan. El i bès son vié rin po trap son tant koutir, dépozé si in tabouré, par dvan el. Soman, daoir son dogré lé pa bon ! Pars tout suit, el i komans dispité :
« Mon n’ami, mésié, kisa la pri mé linèt ankor ? »
Madanm Biganbé, asiz par laba si son sèz-dé-gol – el osi l’apo koud – i rogard son vié monmon ek in lèr pran-pitié. El i di :
« Mé, monmon ! Oui oi pa ot linèt lé si ot… zié ? »
Granmèr Tisia, malgré son kami, i ramas lo zo, mé i fé konm-si rien n’été ! El i di pa arien, i trap son zéguy, i anmans son fil ! I fo konprann osi, lo pov vié granmèr ! Dopi so matin, el l’apo rapiès in maléré piès-linz : lo kilot Tikok ! I fini pi ! An-minm-tan, el i sant, é ankor la, i rokomans : « Vic-toi-re ! Tu rè-gne-ras ! O croix, tu nous sau-ve-ras !… ».
An n’atandan, po Madanm Biganbé, el, la pokor la viktoir ! Asiz dan son koin, sou lo pié-d’kèr-d’bèf, son zié souvan an réfleksion, el i rosanm plito « quand Jésus mourait au calvaire », lo kantik granmèr i sant osi kek-foi !…
Par laba, dan la kizine an pay vétivèr, gramoun Biganbé i kas la politik ek bann kamarad Polo, Fransiné, Léopol Ramiské… Na d’ot ankor i doi vnir, i prétan ! Zordi, zot i travay pa : la mèt atèr si tout santié ! E zot i vien bonèr – pa konm dabitid, po rénion sélil – parapor, talèr, n’in gran défilé travayèr, an vil… Tikok la sof kafé po zot, é alèr-k’i-lé, li serv azot in rins-tas. An-minm-tan, li ésey akout zot konversasion, mé, malérèzman po li, li konpran pa gran soz ! Lé kestion in bann "rokin " i soubat kont in bann "brokar", bien sir ! Mé dmann Tikok kosa i lé in "rokin", kosa i lé in "brokar", li koné pa ! Tousak li konpran, sék in désertin "Raymond VERGES", in désertin "Lépervanche"… sa sé "d’ kamarad" bann son papa i inm ! I vanz po lé travayèr, zot i di. I vanz po lé plantèr, i défann lé maléré !… E pi, n’in désertin "Ti-Pol", banna i di k’ li promé osi ! « Li va suiv son papa », lo kamarad Fransiné i azout … Dék Tikok i konpran tousa-la, li la anvi d’ konèt sé boug-la ! Alors, li osi, li désid : li va alé défilé an vil !…
Christian Fontaine
4 septembre 1996, 4 novembre 2016 et 12 novembre 2016
Mézami na pwin lontan mwin té apré rogard bann nouvèl lafrik… La politik biensir, la pé, la guèr, lékonomi é mwin la antann in konvèrssassion rant (…)
In kozman pou la rout
Démographie, mondialisation de l‘économie et innovation technologique
Investissement de 424000 euros en partenariat avec les fonds européens gérés par la Région Réunion
Vingt-neuf pays ont signé jeudi à Shanghai un accord portant sur la création de l’Organisation mondiale de coopération en matière d’intelligence (…)
Archéologie : Un campement d’invaincus découvert
Création du Port Sec III
Qui peut prétendre à une antériorité à La Réunion ?
Relance du projet ferroviaire
Washington grand bénéficiaire d’une éventuelle dissolution de l’Union européenne
Na pwin lontan mi oi dann télé, in lanjin apré boulvèrs in kour lékol. Mi domann amwin pou kossa io fé sa, sirtou kan ou la bétone la kour-la na (…)