Chômage à La Réunion : plus de 209 000 Réunionnais inscrits à France Travail
29 juillet, parL’échec d’un système
Zistwar Tikok, par Christian Fontaine… zistwar an kréol dann Témoignages -96-
15 octob 2025, sanm

Alors, lèrk Tikok lé fine di koman kouzin ARTIR par son gourmandiz, i fé mazine ali « lo gouvernman DEGOL-DEBRE », son papa Biganbé i réponn ali konmsa :
« Lé vré, Tikok !… Soman, na in gran diférans rant kouzin ARTIR ek lo gouvernman kapitalis : Kouzin ARTIR st’in pti krèv-la-fin konm nou minm. Alors, tel li oi in zasièt manzé osinon-sa in marmit maï, patat, maniok… tousa-la, alors li vé anval tout ! Si li anval pa tout po vréman, konm tanto po la vann kanbar ! Kouzin ARTIR lé konm in papang osinon-sa in martin : li manz in voyaz ; son vant i ranflou in nestan, apréla i dégonf, firmzir konm in rou loto ! »
A s’moman-la, Mariz, ke lé la osi po ékouté, i rod ri ; mé son moyin gran frèr Tikok i gèt ali gro zié, i fé arèt ali an plas !… Alors, gramoun Biganbé i kontinié, i di :
« Lestoma kouzin ARTIR lé gran mé, an n’atandan son kor an n’antié i rèt mèg ! Anon komans par son zié : alors, dizon k’ son vant lé pli gran k’ son zié ! E po kosa son zié lé pti ? Sé akoz li la zamé vi arien ! Li oi arienk la mizèr !… Astèr, son kor, é dan son kor, son vant. Po kosa son kor lé mèg é son vant lé gran ? Sé parské li viv dan la malpropté ! Et lé p’ali lotèr ! Lotèr, sé so salté d’ gouvernman la Droit k’i aranz anou ansanm son… salté ! Kan kouzin Artir la fin, li lé oblizé d’ manz son gro gazon d’ maï kas-an-dé ansanm piman krazé ! Kan li la soif, li boir do-lo sal ousan-sa bouyon brèd, é sa, dann fé-so konm dann fé-fré ! Eksa, na lo rofroidisman, lo romatis, lo vèr… é touskisansui ! Tousala i fé k lo vant ansanm lo kor tout-antié d’ kouzin Artir i artonm tout déformé, tout malinn, tout an dégrinn ! »
Larm dé-zié i rod koul dann zié Mariz ! Par rapor, dopi Tikok la fé bous la bous son pti sèr é la donn ali son res-trankil, Mariz i akout son papa, tèt anlèr, bra croisé, é lo kozman i tous son pti kèr « tronplamor » !…
Mé, Gramoun Biganbé i ansèv1 son konversasion :
« Lo gouvernman bann gro, li, o kontrèr, li lé pa dan lo bézoin : li lé dan labondans ! Mésoman, li vé toultan an-n’avoir plis ! St’in labitid ek li : labitid vol lo pti plantèr, esplot lo travayèr, fé lesklavaz ansanm domoun ! Po zot, lo règleman sé sa : « Anon bour tout po nou tousèl ! Lézot, débrouy zot kari, krèv !
« Dizon k lo gouvernman kapitalis, li, sé son zié lé pli gran k’ son vant ! »
Christian Fontaine
L’échec d’un système
Mézami, pétète l’opinion nout péi i rann pa li kont dann kèl lanboulkidi ni rotrouv anou par l’fète lsak i éspass zordi dann moiyin oryan pa (…)
In kozman pou la rout
Conséquence de l’affaiblissement d’Air Austral par Didier Robert
Nouvelle alerte pour le désenclavement de l’île
Tribune de la CGPER
Archéologie : Un campement d’invaincus découvert
Washington grand bénéficiaire d’une éventuelle dissolution de l’Union européenne
Na pwin lontan mi oi dann télé, in lanjin apré boulvèrs in kour lékol. Mi domann amwin pou kossa io fé sa, sirtou kan ou la bétone la kour-la na (…)
315 emplois supplémentaires en trois mois
Versement du reliquat de l’aide à la production de canne à sucre pour la campagne 2025-2026
Mézami so matin l’ariv amwin d’ékoute in radio épi toudinkou in sobatkoz la pété. Rant sak i di mourong sé in bon nouritir é sak i di sa lé nil (…)