Il y a 30 ans, Paul Vergès alertait sur la crise climatique
7 septembre, par2016-2026 : 10e anniversaire de la disparition de Paul Vergès
“Kréyonaz” Théophane Clotagatilde
5 août 2004

La vi i kour tèlman vite. Nou la poin souvan lo tan ésprim anou dan bann zaktivité artistik. Dopi li lé à la rotrète, i fé sink an, pli gran bonèr Théophane Clotagatilde lèss ali alé èk son kréyon pou désine sat i plé ali.
L’ofis tourism Saint-Denis i akèy sé zour-si in montraz tablo fé par bann gramoun Camélias. Lo travay lé fé an group. Mé anparmi, na kat tablo lé fé par Théophane Clotagatilde son tousèl.
Théophane la travay "Témoignages", mé li la fé bokou d’métié dan son vi. Avann travay la nuit pou okip l’imprésion nout zournal, li té shèf shantié dann batiman koté Sainte-Rose. Rotrété dopi sink an, li la komans fé bann zaktivité artistik. So l’éksposizion sé lo promié li partisip, alors nou la vouli guèt un pé pliss, bat in karé son kaz.
A l’az 68 an, promié foi minm Théophane Clotagatilde i amont son tablo. Èk son kréyon, li désine son bann zédifis. La plipar sé bann roprodiksion kart postal, sinon litografi lontan.
Tout sak li soizi i tourn si lo minm zimaz : in monn kréol, kisoi La Rénion oubiensa lé z’Antilles.
"Moin la touzour émé désiné. Mi fé sat i intérès amoin, i fo mi voi kèk soz i plé amoin pou moin rofé ali", li di anou.
Son bann désin lé bien ranzé dan son kazanlèr. Pou son plézir é pou lé not, li amont anou son travay. Pliss in santinn tablo i défil : ala l’izine, par isi lo pon, lo trin, tèrlà kaz kréol, la-ba bitasion, inn ot péïzaz... Otan zimaz i rapèl ali parfoi in bout son zèntan.
Son kréyonaz i domann ali la patians, la présizion : "Pou travay a partir in foto, i fo kalkilé, trasé, réfléshir, miltiplié otan foi ki fo, mi yinm sa". Fo ali in sominn pou fini in désin, a konté troi kat èr toulézour.
Plis k’in moyen pou pass lo tan, sa-minm pasion Théophane Clotagatilde. Tanzantan li la ésèy la pintir, mé lé difisil "épi lé tro shèr, moin lé oblizé itiliz ryink la gouash" li ésplik anou.
Kan li la komans lès koz son kou d’kréyon, té si bann forma A4, dopi son rotrèt li atak bann papié pli gran. Dé li-minm li ginyré asiz tout la zourné pou désiné minm. Pou li "toulmoun i doi pouvoir fèr kèk soz. Moin, désin té pa mon déstin, mé a fors travay, i fé in afèr lé pa tro mové. Mi voudré dir domoun i fo éséyé, i fo fèr in nafèr diran zot rotrèt".
In konsèy li sé lo promyé pou respékté, akoz anpliss so bann désin, li kontinié ésèy nouvo téknik. La pri a li dé moi po rofé an kaneva in tablo li lavé désiné. Anlèr dan son salon na osi in makèt batiman ; anndan, ziska la limièr li la mèt. Tousa pou lo plézir kalkilé, pou lo plézir d’fèr.
Théophane Clotagatilde i koné pa si li va fé d’ot montraz tablo. Sak li koné, zordi domin, rod pa ousa li lé. Li désine, li rèv, li avans son kréyon si la fèy.
Tablo li fé la pa pou vann, tout o plis pou doné. Bonpé dan son fami lé kontan mèt dan zot kaz, in désin li la done azot an kado, pou pans ali mé osi pou voyaz dan son monn kréol.
Eiffel
2016-2026 : 10e anniversaire de la disparition de Paul Vergès
Mézami samdi dèrnyé konm in group kamarad mwin la parti fér in tour dann park Laurent Vergès dann la komine Le Por pars zour-la konm zot va lir (…)
In kozman pou la rout
Un parti raciste s’affiche et a déjà des élus dans notre pays
Un parti néo-nazi largement en tête des sondages d’une élection régionale en Allemagne
Conséquence des fortes chaleurs en France
Recrutement de travailleurs des pays voisins pour couper la canne pendant plusieurs mois
Impact de la crise climatique mondiale dans notre pays
Rapport de l’Inspection générale des finances
IBL-Caillé : l’alliance du géant mauricien et du nain réunionnais ?
Projet de désindexation des pensions sur l’inflation
Recrutement de travailleurs des pays voisins pour couper la canne pendant plusieurs mois
Messages
27 septembre 2007, 16:27, par patauger
Lo kou d’krayon de THEO lé pa mové. Zot va trouv’ tou sa si http://www.wat.tv/patauger