Économie réunionnaise : le calme avant la tempête
6 juin, parIEDOM : « Un premier trimestre favorable avant l’impact de la crise au Moyen-Orient »
28 zwiyé 2006

I prétan di an Frans, la kaz la pa parèy la kaz isi, Larényon. Daborinn, bann zorèy i apèl pa sa “la kaz” : i apèl sa “la maison”. Zot “maison” la lé drol sa ! I ansèrv kaziman po tout ! Ladan ou na “la cuisine” ousa i fé kui manzé, épi ou na la “salle à manger”, ou na “les chambres à coucher”, épi la “salle de séjour” ousa i roswa domoun po kas la blag ansanm ; ou na “le grenier”, in léspès farfar la kaz ousa i dépoz bann vyé zafèr, épi, pardsou la kaz, ou na “la cave” ousa i ramas bann boutèy dovin... Dann “maison” là, na ziska “les toilettes”, kabiné si wi profèr !
Isi Larényon, tout zafèr lé pa mayé konmsa ansanm ! Isi la kaz sé la kaz ! La kizine ! kabiné : kabiné !... Soman, sa i vé pa di nou na plis la plas laba an Frans ! Sa i vé pa di nou lé plis ris ! Kontrèr ! Souvandéfwa akoz nou lé séré, akoz nou lé maléré minm ni fé nout tournéviré konmsa !
War zot minm : la kaz Maksimin, kamarad Tikok, na ryink dé pyès, lé kouvèr an pay vétivér, napwin “la cheminée” konm an Frans.. In sipozisyon alors : monmon Maksimin i rod fé kui manzé anndanla ! Zot i wa in pé kosa i sar fé ! Dofé dan la pay, boukanaz dann zyé, kouvértir marmit dann bifé linz, lo marmit li minm èk potsanm sou lo li ! Taka po kabiné koz pi ! Dolo atitré ousa i tir ? Papyé tann, ousa i lé ? Kansréti in flakon grézil po fé fane lodèr, kilé ? nana ? in-in ! Dann fotrin konmsa domyé kontant out touf fig ankor, laba dann fon la kour, détrwa koton maï dann out min, in gouni po anbar aou pardvan.
Boudikont, in kaz konm sat Maksimin i ansérv aryink po dormi la nuit. Ankor ! konm Maksimin na in gran frèr èk trwa mwayin gran sèr, i fé lé dé garson lé blizé dor si in kés dan la kizine ! Apark sa, la zourné, madanm Rafaèl i rant tazantan dann son kaz, riyink kan la bézwin-bézwin minm : po aranz lo li, po ropasé, po rod in papyé konsékan. Sé dan la kaz osi li dépoz son tant koutir, soman li sar koud déor sou trèy sousou. Trèy sousou-la i ansèrv konm “salon” osi : la minm li roswar son moun... sirtou mwa désanm, zanvyé, févriyé, trwa mwa ousa la nèz i fonn an Frans, aléwar isi, domoun i rod po fonn èk lo féso i fé !
Fontaine C. : “La kaz kréol”, in Zistwar Tikok, CDPS, 1988, p.24. p.143.
IEDOM : « Un premier trimestre favorable avant l’impact de la crise au Moyen-Orient »
Mézami pou sak la viv lontan dann nout péi La Rényon-dizon pou sak la konète la loi disnèf mars 1946 kan l’arivé, zot téi panss sirman la fain (…)
Plusieurs millions de personnes supplémentaires en insécurité alimentaire
Vote unanime d’une loi à l’Assemblée nationale à Paris
IEDOM : « Un premier trimestre favorable avant l’impact de la crise au Moyen-Orient » Économie réunionnaise : le calme avant la tempête Kansa (…)
Rapport sur les riches publié par l’Observatoire des inégalités
Au lieu de reproduire la France, les Réunionnais devraient s’inspirer de Madagascar
Retour sur le séminaire organisé par la Section PCR de Saint-Denis
Conséquence de la crise et de la pénurie de logements sociaux
Condoléances du Parti Communiste Réunionnais
Face aux difficultés de trésorerie à cause des retards de paiement
À la veille de la manifestation organisée par des élus devant la préfecture